Mahremiyet kelimesi;
Sözlüğe baktığımızda gizli olma durumu, kişiye özel ya da gizli bir bilginin saklanması, söylenmemesi.
Hekimin mesleğini ve sanatını uygularken öğrendiği bilgilerin yasal zorunluluk gibi durumlar dışında, saklı tutma yükümlülüğü, sır saklamak ilkesi.
Sözlük anlamı buymuş mahremiyetin.
Doğum yapan hastanın mahremiyeti nedir?
Mahremiyet sadece hastanın sırrını saklamak mıdır?
Hastanın bizden isteklerinin bir sınırı var Bir hekim olarak insana sonsuz saygı duymamız gerektiği kanaatindeyim. Gebe bizden isteklerde bulunabilir. Mahremiyetinin korunamaması duygusu gebe de önemli bir stres kaynağıdır. Zorunlu olarak ya da istemeden bireyin kişisel alanlarına girilmesi kişinin zarar görmesine yol açabilir. Kendini değersiz hissettirebilir ve sosyal toplumdan geri çekilmesine yol açabilir. Kişinin mahremiyet kontrolünde kendi ile ilgili bilgileri kimlerle, ne kadar, nasıl paylaşacağını ve nasıl iletişimde bulunacağını kendisi seçer ve kontrol eder. Hekim olarak tabii ki kişinin isteklerine saygı duymamız gerekir. Sağlık personeli olarak bireyin fizyolojik, sosyal, psikolojik ve ahlaki mahremiyetinden sorumluyuz. Kültürden kültüre mahremiyet kavramı değişebilir. Ayrıca, aynı kültür içinde de rol ve statüye bağlı olarak farklı kural ve mekanizmaların işlediği görülür.
Gene hepimiz için en önemli noktalardan biri de acil kavramıdır. Doğum ise her zaman acil ile iç içe olan bir branştır. Anne hayatı ve bebek hayatı söz konusu değilse, uygun şartlar varsa hastanın hekim seçebilme özgürlüğünden bahsedilebilir. Acil olmayan özelliği olmayan durumlarda ve doğum anında doktor tercihi ve bayan ekip istenebilir. Bu isteklere saygı duymak zorunda olduğumuzu düşünüyorum. Bütün branşlarda mahremiyet göz ardı edilmemeli, ancak doğum gibi hassas bir konuda mahremiyet de destekleyici olunmalıdır.
Doğum anı ya da doğum öncesi süreçte gebenin mahremiyeti bizim en hassas duyduğumuz durumdur. Doğum olayında kadının kişisel kontrolü azalır, mahremiyetini koruyamama endişesi artar. Ekibin burada maksimum desteği gerekir. Sağlık desteğinde doğumu bekleme odalarının mümkün olduğunca tek kişi olarak kullanılması anne adayının özelinin korunmasını sağlar. Annenin o anda bir başka gebenin varlığından etkilenmemesi gerekir. Odanın perdelerinin kapalı, ortamın da biraz loş olması adeta var olan çıplaklığın göze batmamasını sağladığı gibi doğumda hormonlarında daha aktif çalışmasına yardım eder. Odadaki yatağın pozisyonu kapının hemen karşısında olmamalı, biraz kapıya dönük olmalı ki hasta kendisini daha rahat hissedebilsin. Her an karşıdan biri gelecek hissi, muayenedeki rahat olabilmeyi engeller. Hatta bazı hastaların doğum süresinde odayı kendi rahat edebileceği konuma getirmeleri, tıbbi müdahale şansını zorlamıyorsa sorun olmadığı kanaatindeyim.
Ayrıca doğumdaki mahremiyetin gebelikte daha plan aşamasında iken düşünülmesi ve hastane planlarının bu yönde oluşturulması gerekir. İsteklerinin hastane yönetimi ve doktoru ile paylaşılması gerekir. Bu olayın sadece perde paravan ile sınırlı olmaması durumudur. Perde, paravan, örtü sadece hastayı görünmez kılar ve mahremiyet bundan çok daha fazlasını içermektedir DOĞUM VE MAHREMİYET. Gebelik, doğum ve doğum sonu dönem bebek ve aile üzerinde derin ve kalıcı etki bırakan özel bir deneyimdir. Fakat doğumda gizlilik konularına çalışmalarda yeteri kadar yer verilmediği görülmektedir. Doğum kliniklerinde, kadın odaklı tarafsız bakım gerçekleştirmek için bakım ortamının ve hasta gizliliğinin sağlanması önemli bir ihtiyaçtır
Olayın bütün özünün insana sevgi ve insana saygı olduğunu düşünüyorum. Hekim olarak biraz empati yeteneğini kullanabilsek. Azıcık duygusallığın ucundan tutabilsek, çok değil biraz yaşamı ve yaşayanları sevsek, yaşama yeni gelenlere saygı duymak, doğuma saygı duymak, doğurana saygı duymak, doğum ekibine saygı duymak bu olsa gerek.
Dr. Sebahat Turan
Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı
0312. 285 3000
www.doğaldoğummerkezi.com
www.doğaldoğumankara.com